|
Bir bakıcıda aranan özellikler neler olmalıdır?
Sadece çocuk gelişimi açısından
baktığımızda bir bakıcıda mutlaka olması gereken en temel
özellikler konuşkanlık ve sevecenliktir. Zihinsel gelişim,
bir çocuğun ne kadar konuşma duyduğuyla yakından
ilişkilidir. O nedenle bütün günü çok az konuşmayla
geçiren, sözel iletişimi eksik bir kişi ideal bir bakıcı
olamaz. Bu bakımdan bakıcınızın depresif eğilimden uzak,
canlı bir kişi olması çok faydalı olacaktır. Sevecenlik
derken kastedilen şey ise çocuğunuzla yüz yüze, birebir
oyunlar oynamaktan keyif alması; besleme, uyutma gibi
günlük rutin aktiviteleri yaparken içten, sıcak ve
iletişime açık olması gibi özelliklerdir. Bakıcıyla
görüşmeniz sırasında 'Şöyle olduğunda üzülmüştüm', 'Şuna
çok sevinmiştim' 'Bu olaydan şu şekilde etkilenmiştim'
gibi duygularından bahseden bir kişi olduğunu fark
ettiyseniz bu da bir avantaj olacaktır. Günlük
etkileşimlerde duygulardan bahsedildiğini duymak çocuk
gelişimine büyük katkı sağlar. Çocuğun sağlıklı gelişimi
açısından şart olan bu özelliklerin ötesinde elbette ki
anne baba olarak sizin kişisel değerleriniz de çok
önemlidir. 'Kontrolü eline alan birini mi yoksa
dediklerimizi harfiyen uygulayan birini mi istiyoruz?'
'Hijyene verdiği önem ne düzeyde olmalı?', 'Güvenlik
konusundaki bilgisi ve yaklaşımı nasıl olsun?' gibi
kişisel değerlerinizi de bakıcı seçerken mutlaka işin
içine katmalısınız. Kişisel değerleriniz doğrultusunda
uygun bakıcının hangi özelliklere sahip olması gerektiğini
önceden belirlemek doğru seçimi yapmak için ilk adımdır.
Bazen çok sayıda görüşme yapan anne babalar, aradıkları
özellikleri görüşmeler sürecinde netleştirdiklerini fark
ederler.
Güvenilebilir
bir bakıcı nasıl bulunur? Doğru seçime nasıl karar
verilir?
Bakıcıya güvenebilmek için neye ihtiyacınız olduğunu
önceden belirleyin: Mesela, çocuk bakımı ve gelişimiyle ilgili
bir eğitim almamışsa, bilgisi yoksa nasıl güvenebilirim
diye düşünüyor olabilirsiniz. Ya da güvenebilmem için
önceden tanıdığım biri olması şart diyor olabilirsiniz. Ya
da İstanbul'da sabit bir adresi olmayan bir kişiye
güvenmekte zorlanacağınızı düşünüyor ve yabancı
bakıcılarla rahat edemeyeceğinizi hissediyor
olabilirsiniz. Ya da çok genç birine referansları ne
olursa olsun güvenemem diyebilirsiniz. Bakıcıya temel bir
güven duygusu duyabilmeniz için gereken şeylerin neler
olduğunu belirlemek doğru kararı vermeniz için yardımcı
olur.
Güven kriterlerinizi belirledikten sonra referansları
kontrol edin ve bakıcının daha önceden çalıştığı kişilere
net sorular sorun:
'Serpil Hanım'ın hangi özelliklerini
seviyorsunuz?', 'Çocuğunuz Serpil Hanım’la neler yapmaktan
hoşlanıyordu?', 'Herhangi bir sorun yaşadınız mı ya da
Serpil Hanım'ın hoşlanmadığınız bir özelliği var mı?', 'Bu
problemle nasıl başa çıktınız, Serpil Hanım ne yaptı, siz
ne yaptınız?', 'Serpil Hanım'ı içtenlikle tavsiye eder
misiniz?’ gibi sorular sorabilirsiniz.
Çocuğun
bakıcıya alışma süresinde anne ve bakıcıya düşen görevler
nelerdir?
Çocuğun bakıcıya alışma sürecinde en
azından birkaç haftalığına çocuğun daha önceden bağ
kurduğu ve güvendiği anne, büyükanne ya da eski bakıcı
gibi bir kişinin yanlarında bulunması gerekir. Çocuğunuzu
bir anda tanımadığı ve alışık olmadığı bakıcıyla yalnız
bırakmamalısınız. Çocuğunuzun bakıcıya alışma sürecinde
fiziksel olarak yakında bulunun ama biraz da ikinci planda
kalmaya gayret gösterin. Örneğin, oyun sırasında siz de
çocuğunuz ve bakıcıyla birlikte yerde oturuyor olun ama
daha çok konuşan, oyuna eklemeler yapan, etkileşim
başlatan bakıcınız olsun. Bu sırada, bakıcıda çocuğun
kendisine alışmasını engelleyen bir tavır sezerseniz
bakıcıyı uyarma şansınız da olur. Çocuğunuza bakıcıyı
sevecen ve olumlu bir tavır içinde tanıştırmak ve sizin de
bakıcıyı sevdiğinizi ve güvendiğinizi göstermek çocuğunuz
için çok faydalı olur. Alışma sürecinde bakıcının da
anlayışlı, yumuşak ve sabırlı olması gerekir. Bakıcı,
çocuğun ilk başta olabilecek olumsuz ya da çekingen
tavrını kişiselleştirmeden kararlı şekilde çocukla ilişki
kurma çabasına devam etmelidir.
Bakıcıyla
çok zaman geçiren bebek anneden uzaklaşır mı?
Çalışan bir anne olmanıza rağmen çocuğunuza düzenli olarak
zaman ayırıyorsanız çocuğunuzun birincil bağ kurduğu
yetişkin siz olursunuz. Örneğin, hafta içi günde 2-2,5
saat çocuğunuzla birlikte olma ve hafta sonlarını daha
yoğun bir şekilde çocuğunuzla birlikte geçirme fırsatınız
oluyorsa bu durum anne-çocuk ilişkisi bakımından
sağlıklıdır. Çocukların annelerine olan birincil bağı
sürdürürken diğer kişilere de bağ kurabilme kapasitesi
vardır. Çocuğunuzun kendisini seven, kendisiyle ilgilenen
bir kişiye daha sahip olması yaşamını zenginleştirir ve
güvenini arttırır. Çocuğunuz için gün içinde sizden
bakıcıya sonra bakıcıdan tekrar size geri dönmesi günlük
rutininin keyifli bir parçası olabilir. Eğer bakıcınız
çocuğunuza gerektiği şekilde bakma becerisine sahip ve
çocuğunuzun yaşamında sürekli bir kişiyse çocuğunuzun onu
sevmesine izin vermenin hiçbir sakıncası yoktur.
Anneden ayrılamayan ve bakıcısı ile anlaşamayan çocuğun
bakıcıya olan tavrı nasıl değiştirilebilir?
Yeni bir duruma alışmanın bir zaman
meselesi olduğunu unutmamalıyız. Eğer bakıcı, çocuğa iyi
şekilde bakma ve onunla iyi iletişim kurma becerisine
sahip biriyse çocuğunuz önünde sonunda ona alışacak ve
sevecektir. Ancak bu alışma sürecinin ne kadar zaman
alacağı çocuğun önceki deneyimleri, kaç yaşında olduğu,
karakter özellikleri gibi durumlara bağlı olarak
değişebilir. Çocuğunuzun bakıcıya olan tavrını olumluya
çekmenin birinci adımı sizin bakıcıyı sevmeniz ve
desteklemenizdir. Daha sonra çocuğunuz ve bakıcıyı adım
adım baş başa bırakmaya gayret göstermelisiniz. Çocuğunuz
bakıcıdan hem sevgi görmeli hem de yeri geldiğinde
bakıcının kendisine sınır koyduğunu deneyimlemelidir. Bu
şekilde aralarında bir güven ilişkisi kurulacaktır. Bakıcı
konusunda ebeveyn olarak dikkat etmeniz gereken en önemli
şey bakıcının sürekliliğidir. Sık değişen bakıcılar
çocuğunuzun hem alışmasını zorlaştırır hem de güven
duygusu gelişimine zarar verir.
Uzman Psikolog Sinem Olcay
İstanbul Parenting Class
Zeytinoğlu Cad. Arzu 1 Apt. No:2 Diare:27
Etiler/İstanbul
T&F: 212 351 90 01
sinem@istanbulparentingclass.com
www.istanbulparentingclass.com
|
